خانه / طبیعت‌گردی / پرنده نگری چیه؟ چه چیزایی لازم داره؟

پرنده نگری چیه؟ چه چیزایی لازم داره؟

 زمان تخمینی مطالعه: ۹ دقیقه

پرنده‌نگری چیه؟

تماشای پرند‌ه‌های آزاد در محیط زندگی‌شون و طبیعت رو پرنده‌نگری می‌گن. پرنده‌نگری در واقع یه نوع سرگرمی حساب میشه و نه نام یک رشته‌ی علمی (پرنده‌شناسی میشه عنوان تخصص علمی‌اش در واقع). این فعالیت از شاخه‌های طبیعت‌گردی (اکوتوریسم) هست. هرکسی با هر سن و سالی می‌تونه این کار رو انجام بده و لذت ببره. اینکه پرنده‌ها رو نشناسیم دلیل نمیشه از این تجربه‌ی جذاب محروم بشیم. می‌تونیم ساعت‌ها غرق تماشای پرنده‌ها بشیم و لذت ببریم بدون اینکه چیزی در موردشون بدونیم. البته که خوندن و دونستن به لذت‌بخش‌تر شدن تجربه کمک می‌کنه.

پرنده نگری برای تمام سنین

کسی که برای چند ساعت پرنده‌نگری رو برای پر کردن اوقات فراغتش انتخاب می‌کنه به دنبال لذت‌بردن، تجربه کسب کردن و یادگیری از دنیای پر رمز و راز پرنده‌ها و همینطور آرامش گرفتن‌ه.

بیشتر از ۴۰ سال‌ه که این فعالیت تفریحی در سراسر دنیا انجام می‌شه و اونقدر گسترده شده که تو بعضی کشورها مثل انگلیس به تعداد طرفداران فوتبال، پرنده‌نگر وجود داره. به طوری که هدف اصلی خیلی‌ها در اروپا (اونایی که تخصصی‌تر این فعالیت رو دنبال می‌کنن) از سفر به کشورهای دیگه، تماشای پرنده‌های بومی اونجاست. مثلا خیلی‌ها میان ایران فقط به خاطر اینکه یه پرنده رو ببینن و عکس بگیرن و تو چک لیستشون علامت بزنن.

در اروپا بیشتر از ۵ میلیون پرنده‌نگر به صورت تخصصی فعالیت می‌کنن. در ایران هم چندسالی است که جای خودش رو بین علاقه‌مندان طبیعت گردی باز کرده و روز به روز طرفداراش بیشتر می‌شه.

پرنده نگری انگلیسی ها مثال معروفی برای جهانیان شده است

پرنده‌نگری سرگرمی خانوادگی

یکی از خوبی‌هایی که پرنده‌نگری داره، اینه که برای بیشتر افراد در سن‌ و سال‌های مختلف جالبه. پرنده‌ها موجودات جذاب و دوست‌داشتنی هستند و اینکه کودکان هم ازش لذت می‌برن.

جالبه بدونید اونقدر توی دنیا فراگیر شده که تو اروپا وقتی بچه به سن ۹ سالگی می‌رسه، خیلی وقتا یه کتاب راهنمای پرندگان و یه دوربین دوچشمی به بچه‌ها هدیه می‌دن و بچه‌ها از همون روز پرنده‌نگری رو شروع می‌کنن (احتمال زیاد قبل اون هم با خانواده تجربه کردن). یه چک لیست تهیه می‌کنن از پرنده‌ها و هرکدوم رو می‌بینن شروع می‌کنن به علامت زدن و سر اینکه کی تعداد بیشتری می‌بینه کل کل می‌کنن. 😀

پرنده نگری به کمک دوربین دو چشمی

تسهیل گری در برنامه پرنده‌نگری

کجا بریم پرنده‌ ببینیم؟

پرنده همه‌جا هست. همین الان اگه از پنجره‌ی خونه‌تون بیرون رو نگاه کنین احتمالا یکی دو گونه پرنده رو بتونین بیینین و اگه بخواید یه روز تعطیل به عنوان سرگرمی این کار رو انتخاب کنید، می‌تونین از حیاط خونه‌تون و بعد پارک محله‌تون شروع کنین. (احتمالا یاد اون دوست عزیز مثلا کارشناس توی شبکه ۳ تلویزیون میفتین با اون جملات گهربار که می‌گفت گردشگری از خود ما شروع می‌شه؛ از خونه‌ی ما شروع می‌شه. 😀 )

در مرحله‌ی بعد اگه تهران هستین، می‌تونین برید پارک‌های شهر، جمشیدیه، ملت و … گونه‌هایی که اومدن اونجا رو ببینین. در گام بعدی تالاب‌های آرام نزدیک محل زندگیتون و به دور از هیاهوی شهر می‌تونن گزینه‌های خوبی باشن. و اگه می‌خواین سفرهای طولانی داشته باشید، تالاب‌ها و دریاچه‌های خوبی تو ایران داریم مثل تالاب میانکاله و جزیره آشوراده، تالاب زریبار و …

پرنده نگری

چه زمانی بریم بهتره؟

بهترین زمان‌ها برای پرنده‌نگری در زمان‌های کوچ پرندگان‌ مهاجره. که اولیش اواخر تابستان و ابتدای پاییزه و بعدیش هم اواخر زمستان و ابتدای بهار. شانس دیدن پرنده‌های متنوع و گونه‌های جالب در این دو زمان بیشتره. خوشبختانه ایران در مسیر مهاجرت تعداد زیادی از پرندگان مهاجری که از شمال سیبری میان و به طرف جنوب غربی آسیا و شمال آفریقا می‌رن وجود داره. شوربختانه به دلیل شکار این پرندگان و خشکی تدریجی تالاب‌های ایران روز به روز پرندگان کمتری ایران رو برای مسیر مهاجرت خودشون انتخاب می‌کنن و بعضا مسیرشون رو طولانی‌ترمی‌کنن و از کشورهای همسایه میرن.

اما هنوز اگه در پاییز سری به تالاب‌ها بزنین پرنده‌های زیبا و جذابی می‌بینین. پس فرصت استثنایی پاییز رو از دست ندین.

 

چه چیزایی برای پرنده‌نگری نیازه؟

اولین چیزی که نیازه علاقه و اشتیاق به طبیعت، طبیعت‌گردی‌ و حیات‌وحش‌ه. بعد از اون صبر، حوصله و آرامش.

به صورت کلی و برای شروع این کار تجهیزات و لوازم خاصی نیاز نیست اما حتما دفترچه و قلم همراهتون باشه که پرند‌ه‌هایی که می‌بینین رو لیست کنین و شماره بزنین و آخر روز بدونین موفق به دیدن چندتا پرنده و چه چیزایی شدین. اگه گوشی و اینترنت هم همراهتون باشه، می‌تونین جستجو کنین و درمورد پرنده‌ها بیشتر بدونین.

اما به قول استاد پرویز بختیاری با چشم همه پرنده‌ها از دور یا گنجشک هستن یا کلاغ یا کبوتر. :))

اما وقتی دوربین دوچشمی یا تلسکوپ مخصوص پرنده‌نگری داشته باشی می‌فهمی خیلی‌هاشون چیزای دیگه‌ای هستن.

اگه هنوز توانایی مالی خرید اینا رو ندارین ولی دوست دارین بتونین پرنده‌ها رو بهتر ببینین، می‌تونین از راهنماهای پرنده‌نگری کمک بگیرین. (جاده‌خاکی می‌تونه توی پیدا کردن راهنمای پرنده‌نگری توی تالاب‌های مهم مقصد سفرتون باشه یا برای سفر به تالاب‌های نزدیک تهران کمکتون کنه.)

یه پیشنهاد ویژه هم بهتون بدیم که یه سایت پرنده‌نگری هم شهرداری تهران توی پارک شهر گذاشته که هر روز هست و راهنمای پرنده‌نگری با تجهیزات هم اونجا هست و می‌تونین برید استفاده ببرین و پرنده‌های جذابی‌ ببینین. اتفاقا استفاده ازش هم رایگانه و می‌تونه تجربه لذت‌بخشی برای خودتون و فرزندانتون باشه.

در گام بعدی اگه بخواین خیلی به پرنده‌ها نزدیک بشین باید لباس همرنگ طبیعت (رنگ‌های سبز یا خاکی خوبن. رنگ‌های روشن مثل سفید، قرمز و زرد یا رنگ‌های تیره مثل مشکی مناسب نیست) بپوشین و خیلی آروم هم این کار رو بکنین. و اینکه توی تالاب‌ها هم که گلی‌ه باید چکمه همراهتون باشه.

 ‌

از کجا بفهمیم پرنده‌ای که دیدیم چیه؟

چند تا کتاب راهنمای میدانی پرندگان هست که می‌تونه تو شناسایی پرنده‌ها کمکتون کنه که در زیر معرفی‌شون می‌کنم:

۱- کتاب پرندگان شهر تهران – نوشته‌ی پرویز بختیاری

کتاب پرندگان شهر تهران - نوشته‌ی پرویز بختیاری

۲- کتاب راهنمای میدانی پرندگان ایران – فرید مبصر با همکاری پرویز بختیاری، محمد توحیدی‌فر و ابوالقاسم خالقی‌زاده

کتاب راهنمای میدانی پرندگان ایران - فرید مبصر با همکاری پرویز بختیاری، محمد توحیدی‌فر، ابوالقاسم خالقی‌زاده

جاده‌خاکی چه جاهایی تجربه پرنده‌نگری رو داره؟

۱- پرنده‌نگری تالاب زیبای زریبار مریوان، کردستان (فاصله از تهران: ۹ ساعت)

۲- پرنده‌نگری تالاب میانکاله و دریاچه آشوراده (فاصله از تهران: ۵ ساعت و نیم)، گلستان و مازندران

 پرنده‌نگری تالاب میانکاله و دریاچه آشوراده گلستان و مازندران

در آخر هم باید بگم که سایت‌های زیاد و جذابی برای پرنده‌نگری در فاصله‌ی ۱-۲ ساعتی تهران هست که می‌تونیم براتون راهنمای پرنده‌نگری و تجهیزات لازم رو هماهنگ کنیم تا یه تجربه لذت‌بخشی رو داشته باشین. 

درباره‌ی فائزه قاسمی

همیشه پُرم از دغدغه‌ی رفتن. افسارگسیختگی و ناآرامیِ تو وجودم، سکون رو نمی‌پسنده. ‌ خوب یا بد، همیشه حس می‌کنم راه‌های نرفته‌ی زیاد و فرصتِ کمی پیشِ رومه. تجربه‌ی رفتنِ راه‌ها و لذت بردن ازشون هدفیه که به زندگیم معنا میده. ‌خودم رو تو سفر شناختم و اگه یه هفته در میون سفر نکنم پژمرده میشم. تحصیلات آکادمکیم تو زمینه مهندسی نرم‌افزار بوده و الان دانشجوی ارشد هوش‌مصنوعی هستم

همچنین ببینید

راهنمای سفر آگاهانه کردستان، قسمت اول – برنامه‌ریزی سفر

از این قسمت، میتونید برای برنامه‌ریزی یه سفر تجربه‌گردی جذاب به سرزمین کردستان با محوریت مریوان و اورامانات استفاده کنید. سعی کردیم مسیرهای گردشگری‌اش رو هم معرفی میکنیم.

دیدگاهتان را بنویسید

مشتاقانه در انتظار شنیدن نظرات شما هستیم. وارد کردن ایمیل هم اختیاری‌ه :)